Zomer 2012: Fase 2 van Sportpaleisverbouwingen

Nieuwe tribunes tijdens zomers van 2012 en 2013

Na de bouw van een nieuw balkon in de zomer van 2011 werd in de zomer van 2012 de tweede fase van heel uitvoerige binnenrenovatiewerken in het Sportpaleis gerealiseerd. De grootste evenementenhal van het land en één van ’s werelds populairste concertzalen kreeg een vaste betonnen koptribune ter vervanging van de mobiele tribune die op de wielerpiste gebouwd stond. Ook kwamen er betere toegangen tot het middenplein en de tribunes, bredere doorgangen en vlottere circulatiemogelijkheden, grotere togen, meer sanitair en een ruimere vestiaire.

Van op nieuwe zitjes geniet het publiek nu van grotere zichthoeken naar het podium. Extra geluidsdemping en geluidsisolatie, die ook de geluidsuitstoot naar de omgeving verder moeten inperken, zorgen voor een maximale concertbeleving. Een nieuwe verluchtings- en verwarmingsinstallatie zorgt voor een beter binnenklimaat. Ook de extra cateringruimtes, de grotere togen, de uitbreiding van het sanitair en de ruimere vestiaire worden door de bezoekers gewaardeerd.

In de zomer van 2013 wordt de rest van de wielerpiste verwijderd en staat de vernieuwing van de zijtribunes op de planning. Ook hier zullen de mobiele tribunes door permanente constructies worden vervangen.

Bedoeling is om bij de start van het seizoen 2013-2014 over een zaal te beschikken die de bezoekers in de allerbeste omstandigheden kan verwelkomen en die beantwoordt aan alle moderne normen van veiligheid en comfort. In 2013 wil de nv Antwerps Sportpaleis een nieuwe milieuvergunning bekomen. Het Sportpaleis bestaat dit jaar tachtig jaar, maar zal na de voltooiing van alle werken jonger en frisser ogen dan ooit. “Ook in de 21ste eeuw zal het Sportpaleis zijn toonaangevende rol blijven spelen en blijven beantwoorden aan de steeds hogere eisen van organisatoren en publiek. Dat is geen evidentie voor een zaal die in 1933 haar deuren opende en eigenlijk als wielertempel werd gebouwd”, zegt Sportpaleismanager Jan Van Esbroeck.

Nog meer aandacht voor rolstoelgebruikers

Het aantal rolstoelplaatsen zal op termijn van 24 tot 80 worden uitgebreid en de integrale toegankelijkheid wordt mogelijk gemaakt. Rolstoelgebruikers krijgen tijdens het seizoen 2012-2013 voorlopig een plaats vlak voor de nieuwe koptribune. Vanaf het seizoen 2013-2014, wanneer alle zitplaatsen volledig vernieuwd zijn, zitten zij nog dichter bij het podium op de nieuwe zijtribune. Bezoekers met een beperkte mobiliteit zullen vanaf dan in principe zelf vanaf de parking tot aan hun plaatsen op de éérste rij van de zijtribune kunnen rijden. Onderweg zullen ze ook zelf naar de aangepaste sanitaire installaties kunnen en van het cateringaanbod kunnen genieten.

Tegen dan zijn er ook plaatsen voor mensen met een visuele of auditieve beperking en zal voor dragers van een hoorapparaat een ringleiding zijn aangebracht die storende omgevingsgeluiden wegfiltert.

Zomer 2011: nieuw balkon

Na de vernieuwing van het dak in 2010 werd tijdens de zomermaanden van 2011 opnieuw een huzarenstuk afgeleverd. Dat jaar werd de binnenrenovatie aangevat met de spectaculaire vervanging door een minder steil balkon. Dat werd gecombineerd met de plaatsing van nieuwe noodtrappen aan de buitenkant en isolatiewerken.

Het steile balkon was een eerder vervelende erfenis uit het wielerpisteverleden en stond een optimale beleving van concerten en andere grote evenementen al eens in de weg. Er werd een compleet nieuwe constructie gebouwd, met daarop meer zitplaatsen dan vroeger. Het balkon telt nu 5.561 zitjes en in de bovencirkel zijn er 479 staanplaatsen, goed voor een capaciteitsuitbreiding van 1.332 plaatsen. Door de minder grote hellingsgraad (van 39° naar 27°) hebben de bezoekers op de achterste rijen onder het balkon nu een veel beter zicht op het spektakel in de zaal.

Het balkon wordt naar buiten toe weggedragen door een stalen vakwerkstructuur waarin nieuwe vluchttrappen in een sterk ritmisch patroon een plaats kregen. Zo kregen ook de zijgevels van het Sportpaleis een totaal nieuwe aanblik.

Enkele indrukwekkende cijfers over de werken aan het nieuwe balkon:

  • Aantal palen in de grond als fundering voor trappen en staalstructuur: 190 stuks
  • Aantal ton staal buiten: ongeveer 430 ton
  • Aantal ton staal binnen: ongeveer 500 ton
  • 12.000 m2 brandwerende schildering aan het staal binnen
  • Aantal treden: ongeveer 1.800 stuks; mocht dit een rechte trap zijn, dan is die 300 meter hoog (2,5 x de kathedraal, 3 x de KBC-Boerentoren)
  • Aantal lopende meter nieuwe leuning: 2,1 kilometer
  • Aantal m3 prefabbeton: 432 m3, wat ongeveer 1.058 ton aan beton is, gekleurd, opgedeeld in 813 verschillende stukken
  • Aantal nieuwe buitendeuren: 81 dubbele deuren
  • Ongeveer 500 meter nieuwe rioleringsbuizen
  • 10.000 m2 isolatie van diverse diktes

De voorbereidende werken, namelijk het plaatsen van de buitenfunderingen, werden begin april 2011 aangevat, de afbraakwerken begin juni 2011. De werken waren zo goed als klaar tegen de eerste show van het seizoen 2011-2012 (Studio 54 op zaterdag 17 september 2011) en waren volledig afgerond tegen 23 september (eerste concert van de Milk Inc. 15-reeks). Dit betekent dat het nieuwe balkon – vanaf de eerste afbraakwerken van de oude tribune in beton tot het plaatsen van het laatste stoeltje – in 16 weken, of zo’n dikke 3,5 maanden, werd gerealiseerd. Vanaf juni werd gedurende 90 dagen intensief gewerkt, ook op zaterdag en tijdens de bouwvakantie.

Een nieuwigheid waar niemand naast kan kijken, is de videowall op de balustrade van het balkon. Zowat 200 van de 300 lopende meter balkonboord wordt gebruikt als reuzegroot videoscherm waarop voor aanvang, tijdens de pauze of tussen voor- en hoofdprogramma en onmiddellijk na het evenement verschillende boodschappen worden getoond. In de balustrade werden daartoe 958 strips van 97 cm hoog aangebracht, met op elke strip 96 CREE-leds op 10 mm afstand van elkaar.

Aandacht voor de buurt

Dankzij de binnenrenovatie breidt de capaciteit van het Sportpaleis geleidelijk uit van 18.400 (juni 2011) over 19.151 (september 2011) en 20.702 (september 2012) tot 23.359 personen (september 2013). Deze schaalvergroting mag echter geen negatieve impact hebben op de buurt. “Vlarem heeft bij de bouw van de Lotto Arena de totale site, zijnde Sportpaleis, Hospitality Center en Lotto Arena, als één milieutechnische eenheid beschouwd en in de milieuvergunning een beperking tot maximaal 25.300 bezoekers opgelegd”, verduidelijkt Jan Van Esbroeck. “In principe verandert daar niets aan. Stel dat bij gelijktijdig gebruik van het Sportpaleis en de Lotto Arena het Sportpaleis een heel hoge capaciteit benut, dan zal de bezetting van de Lotto Arena moeten worden ingeperkt. De kans op een dergelijke grote bezetting blijft echter zeer laag.”

De milieuvergunning stelt ook dat een deel van het publiek met het openbaar vervoer moet komen, dat de parkings moeten worden gebruikt en de overlast moet worden beperkt. “We werken al 5 jaar hard aan de verbetering van de mobiliteit”, gaat Jan Van Esbroeck verder. “Het evenementenvervoersplan dat door de overheid werd opgelegd, stelt een aantal kwantitatieve normen voorop waaraan we moeten beantwoorden om het maximale aantal van 25.300 bezoekers te mogen ontvangen. Halen we die normen niet, dan wordt onze ontvangstcapaciteit beperkt. Zo moet o.m. 40% van de bezoekers met openbaar of collectief vervoer naar onze zalen komen. In 2011 kwamen we op 43,35% uit, waarvan 33,68% gebruikers van het openbaar vervoer en 9,67% gebruikers van collectief vervoer. Onze samenwerking met De Lijn levert applaus op heel veel banken op en heeft ondertussen tal van andere infrastructuren en organisatoren geïnspireerd. Het aanbod wordt door het publiek hoog gewaardeerd.”

De cijfers zijn al een aantal jaren constant, maar verwacht wordt dat het aandeel gebruikers van het openbaar vervoer zal toenemen nu het Sportpaleis beschikt over een Park & Ride-aanbod vanuit de vier windstreken. Lijn 5 is doorgetrokken tot aan het Shopping Center in Wijnegem en sinds september 2012 vertrekt tramlijn 2 vanuit Hoboken richting Merksem. De gewijzigde faciliteiten van De Lijn zorgen ervoor dat de tramlijnen 2, 3, 5, 6 en 12 perfect de hogere ontvangstcapaciteit van de evenementensite kunnen opvangen. De verwachting is dan ook dat de overlast door het autoverkeer in de onmiddellijke omgeving binnen aanvaardbare perken zal blijven.

Een ruim pakket aan investeringen

Aan de drie fasen van de renovatie hangt een kostenplaatje van ruim 20 miljoen euro, voor de helft gefinancierd door de erfpachtgever, de provincie Antwerpen. De nv Antwerps Sportpaleis investeerde eerder al 33 miljoen euro in een project om de Sportpaleissite de 21ste eeuw in te loodsen. Na een opknapbeurt van het Sportpaleis onmiddellijk na de overname (1997) werd de nieuwe voorbouw (1999) opgetrokken om het comfort van gebruikers en bezoekers te verhogen. In 2005 opende het Hospitality Center zijn deuren als permanente VIP-ontvangstruimte, twee jaar later werd de kleinere Lotto Arena, gerealiseerd in een PPS-structuur met de stad Antwerpen, in gebruik genomen. De ombouw van het bekende groene dak naar een blauw energiedak in 2010 kostte 2 miljoen euro. Ook nu weer doet de nv Antwerps Sportpaleis een beroep op de deskundigheid van het multiprofessionele architectenbureau abv+ architecten.

Beelden: Manu Cammaert, Nastassia Smeets